Khi chính quyền số đồng hành cùng người yếu thế

Chuyển đổi số (CĐS) trong lĩnh vực hành chính công đang từng bước làm thay đổi phương thức quản lý, điều hành của chính quyền, đồng thời mang lại nhiều tiện ích thiết thực cho người dân. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực vẫn còn một bộ phận người dân gặp không ít khó khăn trong tiếp cận dịch vụ công trực tuyến, đặc biệt là người cao tuổi, người khuyết tật, người bệnh, hộ nghèo và những người không thành thạo công nghệ. Điều đó đặt ra yêu cầu chính quyền số không chỉ dừng lại ở số hóa thủ tục, mà phải thực sự đồng hành cùng người dân, nhất là các nhóm yếu thế.

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Quảng Bình hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính ngay tại nhà.

Nằm điều trị tại nhà nhiều tháng do tai nạn gãy chân, bà Bùi Thị Sơn ở thôn Trần Cầu, xã Quảng Bình không thể đến Trung tâm Phục vụ hành chính công của xã để làm thủ tục ủy quyền cho người thân nhận lương hưu. Nắm bắt hoàn cảnh đó, cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đã chủ động đến tận nhà, trực tiếp hướng dẫn và hỗ trợ bà Sơn hoàn thiện hồ sơ ủy quyền theo đúng quy định.

Câu chuyện của bà Sơn là minh chứng rõ nét cho cách làm linh hoạt ở xã Quảng Bình trong xây dựng chính quyền số. Việc hỗ trợ người yếu thế tiếp cận dịch vụ công đã trở thành nhiệm vụ thường xuyên của Trung tâm Phục vụ hành chính công. Ở một số thời điểm, khi người cao tuổi, người bệnh, người khuyết tật gặp khó khăn trong đi lại hoặc thao tác trên môi trường số, cán bộ trung tâm đều sẵn sàng hỗ trợ trực tiếp tại nhà. Chỉ với một chiếc Điện thoại thông minh có kết nối internet, cán bộ xã có thể hỗ trợ người dân thực hiện nhiều thủ tục như xác nhận thông tin cư trú, cấp lại giấy tờ, đăng ký chế độ, chính sách, nộp hồ sơ trực tuyến… Những thao tác này giúp người dân tiết kiệm thời gian, công sức, đồng thời bảo đảm quyền lợi chính đáng.

Theo thống kê, từ ngày 1/7/2025 xã Quảng Bình đã hỗ trợ 23 trường hợp người yếu thế hoàn thành thủ tục hành chính ngay tại nhà. Mỗi trường hợp được giải quyết kịp thời đều góp phần nâng cao chất lượng phục vụ, tạo niềm tin của người dân đối với chính quyền.

Ông Lê Hùng Sơn, cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Quảng Bình cho biết: “Việc hỗ trợ tại nhà đôi khi gặp khó khăn do địa bàn rộng, cán bộ, công chức của trung tâm phải kiêm nhiệm việc, hạ tầng mạng chưa đồng bộ… Tuy nhiên, với tinh thần vì Nhân dân phục vụ, trung tâm luôn cố gắng khắc phục, sắp xếp công việc hợp lý để không làm chậm trễ việc giải quyết thủ tục cho người dân.

Còn tại xã Hoa Lộc, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã luôn bố trí đủ cán bộ trực hỗ trợ, đặc biệt vào các khung giờ cao điểm. Những công dân lần đầu tiếp cận dịch vụ công trực tuyến hoặc gặp vướng mắc đều được hướng dẫn từng bước, từ tạo tài khoản, kê khai hồ sơ đến theo dõi kết quả giải quyết…

Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Hoa Lộc Trịnh Thị Lý, cho biết: “Hỗ trợ người yếu thế không chỉ là làm thay, mà quan trọng hơn là giúp người dân từng bước hiểu và làm quen với các nền tảng số, để có thể tự thực hiện trong những lần tiếp theo”.

Từ thực tiễn cho thấy, không chỉ hỗ trợ tại nhà, nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa còn xây dựng phương án hỗ trợ riêng cho các nhóm yếu thế khi đến trung tâm phục vụ hành chính công. Theo đó, người cao tuổi, người khuyết tật, hộ nghèo, hộ cận nghèo, người không thành thạo công nghệ được ưu tiên tiếp nhận và hướng dẫn ngay khi đến làm thủ tục. Các trung tâm phục vụ hành chính công cũng đã bố trí cán bộ hướng dẫn chuyên trách, thiết lập khu vực hỗ trợ riêng với máy tính, đường truyền internet ổn định và đầy đủ biểu mẫu cần thiết, giúp người dân thao tác nhanh chóng, thuận tiện. Danh sách công dân có hoàn cảnh khó khăn được cập nhật thường xuyên để kịp thời phát hiện, hỗ trợ khi có nhu cầu phát sinh.

Tổ công nghệ số cộng đồng xã Hoằng Thanh hỗ trợ người yếu thế thực hiện thủ tục hành chính.

Để chính quyền số thực sự đồng hành cùng người yếu thế, các địa phương trong tỉnh đang tăng cường tập huấn kỹ năng số cho tổ công nghệ số cộng đồng; đầu tư, nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, đến bố trí cán bộ phù hợp tại các trung tâm phục vụ hành chính công. Trọng tâm của quá trình CĐS không chỉ là gia tăng số lượng hồ sơ trực tuyến, mà là bảo đảm mọi người dân đều có thể tiếp cận và thụ hưởng dịch vụ công một cách thuận tiện, bình đẳng.

Thực tiễn cho thấy, khi chính quyền số được triển khai với tinh thần lấy người dân làm trung tâm, thấu hiểu hoàn cảnh của các nhóm yếu thế để xây dựng giải pháp phù hợp, thì CĐS không còn là câu chuyện thuần túy của công nghệ, mà trở thành câu chuyện của sự sẻ chia và trách nhiệm xã hội, góp phần hiện thực hóa mục tiêu “không để ai bị bỏ lại phía sau”.

Bài và ảnh: Hồng Tư