Một nghiên cứu mới đây của Trung tâm Nghiên cứu Pew đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về mức độ phụ thuộc đáng báo động của học sinh Mỹ vào Trí tuệ nhân tạo (AI) trong học tập.
Theo đó, hơn một nửa số thanh thiếu niên từ 13 đến 17 tuổi đang sử dụng chatbot để tìm kiếm thông tin và hỗ trợ làm bài tập về nhà, đe dọa trực tiếp đến mục tiêu rèn luyện tư duy và kỹ năng tự thân của giáo dục.
Cụ thể, 57% học sinh sử dụng chatbot để tìm kiếm thông tin và 54% thừa nhận dùng công nghệ này để hỗ trợ làm bài tập. Đáng chú ý, chỉ 45% học sinh kiên quyết nói không với AI, cho thấy sự can thiệp của máy móc vào quá trình học tập đã trở thành xu hướng chủ đạo.
Các chuyên gia nhận định, động lực thúc đẩy tình trạng này không chỉ đến từ sự tiện lợi mà còn từ nỗi bất an tâm lý.
Học sinh đang phải đối mặt với thông điệp về việc AI sẽ chiếm lĩnh thị trường lao động trí óc trong tương lai, khiến niềm tin vào giá trị của việc học tập truyền thống bị lung lay.
Điều này dẫn đến xu hướng tìm kiếm “lối tắt” kỹ thuật số, với 4/10 học sinh sử dụng AI để tìm đáp án hoặc nghiên cứu tài liệu thay vì tự mình tư duy.
Cuộc khảo sát cũng hé lộ sự phân hóa đáng lo ngại dựa trên điều kiện kinh tế. Học sinh từ các gia đình có thu nhập thấp (dưới 30.000 USD/năm) có tỷ lệ phó mặc “tất cả hoặc hầu hết” bài tập cho AI lên tới 20%, cao gấp gần ba lần so với nhóm học sinh từ gia đình có thu nhập trên 75.000 USD (7%).
Sự chênh lệch này phản ánh thực tế AI đang trở thành một “gia sư miễn phí” đầy rủi ro cho những nhóm yếu thế trong xã hội, đặc biệt trong bối cảnh ngân sách giáo dục liên bang sụt giảm kéo dài.
Việc lệ thuộc quá mức vào AI mang lại những hệ lụy nghiêm trọng đối với sự phát triển nhận thức và kỹ năng xã hội của học sinh, tạo ra một thế hệ thiếu hụt khả năng tự học và giải quyết vấn đề. Trong khi các nhà giáo dục đang lúng túng tìm cách định nghĩa lại “trạng thái bình thường mới”, các công ty AI lại đang tích cực thâm nhập vào các lớp học.
Nếu không có những biện pháp điều chỉnh kịp thời, khoảng cách về năng lực tư duy giữa các nhóm học sinh sẽ ngày càng nới rộng, và cái giá phải trả cho sự tiện lợi trước mắt của AI có thể là tương lai của cả một thế hệ.
https%3A%2F%2Fdantri.com.vn%2Fkhoa-hoc%2Fai-xam-lan-truong-hoc-hon-mot-nua-hoc-sinh-my-dung-chatbot-lam-bai-tap-20260322225855920.htm
